`

Archief voor Paddenstoelen

Biomassaal 1

In navolging van vorig jaar hebben we dit jaar in overtreffende trap tien ton mest en 180 strobalen besteld en weer vele aanhangers met houtsnippers gehaald. Misschien is het voor de laatste keer, want de natuur op het terrein zal de organische stof dan zelf voldoende gaan leveren. Waarschijnlijk blijven we ons wel bezondigen aan de strobalen want als speelgoed is het veel te leuk.

Waarom al die hoeveelheden?
Bij aankomst was het terrein een harde uitgedroogde kleiplaat met wat gras en wilde planten, ingeklonken en kaalgevreten door de schapen. Er was daardoor een groot gebrek aan organische stof en leefruimte voor allerlei dieren… een schrale start voor een ecologisch beheer. Het idee is dat een grote hoeveelheid biomassa vrij snel wordt omgezet in LEVEN!… en dat in allerlei vormen. Een ton mest levert op den duur een ton wormen en het evendeel aan andere levensvormen op. De stro is een Mekka voor alles. Ze worden vrijwel direct overgenomen door paddenstoelen.

Bovendien levert het samen met andere ingrepen inmiddels (naar schatting) een vertienvoudiging van het aantal muizen op. Deze vreten jammer genoeg wel de moestuin leeg maar daarover wellicht een andere keer. Over het gunstige effect van stro en compost op de ringslangen schreef ik al eerder. De basis van het voedselweb is gelegd… laat de roofdieren maar komen!

Reacties

plooirokjes in de ochtend

Als de ochtenddauw nog niet is opgelost staan overal langs mijn snipperpad kleine inktzwammetjes, plooirokjes genaamd, met schitterende fragiele hoedjes het ochtendlicht te vangen. Als straks de zon begint te branden zijn ze binnen een half uur verschrompeld en verdwenen. Een tafereel dat mijn companen ontgaat omdat zij altijd later opstaan.

Reacties

winter in de Moiron-vallei

Reacties

kunstzwammen

Klik voor meer

Eén van de dingen waar ik altijd op let is het voorkomen van paddenstoelen in kunst en film. Dat komt niet zo heel vaak voor. Nee… dan bomen en planten… of fruit.. Was ik een jaar geleden al aangenaam getroffen door de vliegenzwam van graffitikunstenaar CES53, deze keer was ik met vrienden weer op kunstbezoek in Zeeland. In het museum net over de grens in België trof ik twee werken van ene C. aan waar wederom een scheutig aantal vliegenzwammen te zien was. Ik kon het niet nalaten ze te fotograferen… wellicht wordt het een nieuwe verzameling!

Reacties

Grote sponszwam

Klik voor meer

Eén van de wonderbaarlijkste zwammen in Nederland is de Grote sponszwam (Sparassis crispa). Ze ziet er uit zoals ze heet: een grote ouderwetse badspons. Deze bovenwaterspons is ongeveer net zo zeldzaam. Ze zijn nog wel te vinden, maar alledaags is anders.
Ze heeft de status ‘Vrij algemeen’ hetgeen meer zou moeten slaan op bijvoorbeeld de Tamme kastanje, want die zag ik vandaag in de omgeving wel overal staan. Ook lijkt ze wel op een bloemkool. Ze heet in het Engels dan ook Cauliflower mushroom (=bloemkoolzwam). Maar ja, wij hebben onze eigen bloemkoolzwam al, namelijk de Bloemkoolzwam (Ramaria botrytis)!
Dit betreft een soort koraalzwam en ziet er ook uit als een stuk koraal en niet als een bloemkool. Tsja… namen?!?
Eigenlijk lijkt de Grote sponszwam ook wel op zo’n ouderwetse rubberen badmuts met van die gevouwen rubberen bloemblaadjes erop. Of op een krop bleke krulsla. Het is dat we ook al een Pruikzwam hebben in Nederland, want… nou ja, beslist u zelf maar…

Klik voor meer

Je kunt haar vinden aan de voet van sparren of andere naaldbomen. Bijna alle exemplaren die ik vond stonden in de worteloksels van sparren, bijna tegen de stam aan, of soms er net naast. De grootste die ik ooit zag was een exemplaar van wel 35 cm breed.

Klik voor meer

Eenmaal heb ik een flinke scheut meegenomen om te proberen want ze is eetbaar. Ze staat mij bij als de lekkerste zwam die ik ooit at. Dat is alweer zo’n acht jaar geleden en sindsdien kan ik het niet over mijn hart verkrijgen om er nog een te plukken en wacht rustig af tot ik er een keer tientallen aantref.
Volgens Antonio Carluccio in zijn boek Paddestoelen in de keuken van Carluccio weet alleen een kenner haar op waarde te schatten. Ik ben geen kenner maar hoop het snel te worden want ik schat haar nu al zeer hoog in… al was het maar vanwege haar schoonheid.

Reacties (45)

landelijke excursiedag NMV

Vandaag zjn er in heel het land – per provincie – paddenstoelenexcursies in het kader van het 100-jarig jubileum van de NMV. Wildplukker ontvlucht zijn werk en meldt zich bij de Bosbaan in het Amsterdamse bos voor de Noord-Hollandse versie.

De opkomst is met zo’n 30 mensen hoog en als dat overal zo is durf ik te beweren dat er in de hele geschiedenis van Nederland nog nooit zoveel mensen tegelijkertijd naar paddenstoelen gezocht hebben.
Al meen ik mij opeens ook te herinneren dat er vroeger hele schoolklassen in de herfst de bossen plunderden voor de herfsttafels in de klas…
Nou ja, toch een leuk idee.

De oogst
bestond uit maar liefst 53 soorten. Dit ondanks de droogte van de laatste weken (niet dagen!).

Allereerst dit schattige Eikelbekertje, een zwammetje dat het moet hebben van oude zwartgeworden eikels. Je kunt hem bijna overal onder eiken vinden en je bent er waarschijnlijk al duizend keer op gaan staan. Ze zijn klein (3-10mm) en bruin dus goed zoeken!

Klik voor meer

Eikelbekertje - Ciboria batschiana

Ook heel gewoon is de Gewone glimmerinktzwam die zijn naam te danken heeft aan de kleine glittertjes op zijn hoed die soms zo mooi het zonlicht kunnen vangen. Vandaag even niet.
Je kunt ze bijna het hele jaar door vinden als er ergens nat rot hout ligt.

Klik voor meer

Gewone glimmerinktzwam - Coprinus micaceus

Tenslotte nog een hele algemene soort: de Platte tonderzwam. Deze houdt meer van grote porties hout en kan zelf ook wel een meter dooorsnee worden:

Klik voor meer

Platte tonderzwam - Ganoderma lipsiense

En dat allemaal op dierendag…

Reacties

duizenden inktzwammen

Klik voor meer

Achter een heuvel vlak bij het Reeënweitje heeft een boer al tijden lang tonnen mest gestort.
Vorige week kwam daar weer een verse lading bij. Zo’n 20 ton koeiestront met stro lag te dampen en al snel kwamen er duizenden inktzwammen op. ’s Ochtends staan ze in vol ornaat te pronken terwijl ze ’s middags al weer ingezakt zijn. De volgende ochtend staat er dan weer een nieuwe vlucht. De hoedjes waar de inktsporen van afgedropen zijn, drogen op in de middagzon en vormen deze prachtige sculpturen.

Klik voor meer

Reacties

pimpelmees op stand

Get the Flash Player to see this player.  

Na het maken en ophangen van het vogelnestmandje blijkt er vlakbij in een spleet in een boom naast de hut een pimpelmeesnestje te zitten! Nou ja, hebben ze in ieder geval een leuk uitzicht…

Het filmpje is gezien vanuit de buitenplaats. De eerste wildkijkervaring vanuit de hut is een feit!

Blijkbaar is de opgehoopte mest onderin het nest een aanlokkelijke voedingsbodem: een groepje mestinktzwammen komt spontaan uit de kelderspleet…

Klik voor meer

Reacties (3)

Bosanemonen en Anemonenbekerzwam

Klik voor meer

Overal in het bos bloeien nu de Bosanemonen. Samen met Slanke sleutelbloemen hebben ze er in deze kou toch zin in. Ik weet dat er een bekerzwam bestaat die kan parasiteren op de Bosanemoon namelijk de Anemonenbekerzwam (Dumontinia tuberosa).

Klik voor meer

Ik kijk dus overal uit naar deze zwammen alhoewel ik niet precies weet hoe ze er uit zien. Al na een paar dagen vind ik ze: onbeduidende bruine kommetjes die het formaat en uiterlijk hebben van oude eikenapjes. Onder de grond hebben ze nog een steeltje zitten die de eikenapvergelijking vergroot. Dit moeten ze zijn.

Klik voor meer

Thuis opgezocht en inderdaad, alle uiterlijkheden kloppen…

De bekerzwammen parasiteren op de wortelstelsels van meerdere Bosanemonen tegelijk tot wel een halve m2 oppervlakte. Ze doen de wortels opzwellen en vormen zogenaamde sclerotia, een soort zwamknolletjes, waar het jaar daarna de bekerzwammetjes uit groeien.

Reacties

Kristallen kweken

Klik

Om sommige russula’s op naam te brengen wordt in de mycologie gebruikt gemaakt van ijzersulfaat. Dit kleurt bij aanstrijken het vruchtvlees van de steel bijvoorbeeld direct groen of langzaam tot snel zalmrose, afhankelijk van de soort.

Klik

In de handel is ijzersulfaat te koop als een wat grof zout. Om ijzersulfaat op een handzame manier te kunnen gebruiken willen we het liefst flinke kristallen. Deze zijn echter niet in de handel te krijgen.
Wildplukker alias De Mycofiel deed daarom ruime investeringen, kocht 25 kilo ijzersulfaat en 5 liter zwavelzuur om volgens eigen recept te gaan experimenteren.
Veel mensen plakken het zout op stokjes. Aanvankelijk probeerde ik daarom kristallen op houten stokjes te laten groeien… net als kandijsuiker. Door tijdelijke schaarste was de vraag groot en dit was sneller dan het kweken van grote kristallen, dat 3 tot 6 maanden duurt:

Klik

Het resultaat was nauwelijks bruikbaar omdat de kristallen erg breekbaar bleven en van het stokje vielen. In een van de potjes echter ontstonden binnen 5 dagen enorme kristallen: de twee van de eerste foto. Wat was hier gebeurd? Dit was zover ik wist ongekend. Na wat intuïtieve experimenten die mislukten ging ik het wetenschappelijker aanpakken. Heel gecontroleerd werden de verhoudingen en temperatuur gevarieerd en genoteerd om vandaar weer verder te gaan. Na 30 testbakjes wist ik het eindelijk. Van nu af aan kan ik gaan massaproduceren…?

Klik

Reacties (6)

Trechtercantharellen

Klik

Omdat ik gisteren – terwijl ik al aan de late kant was voor het dinér – een valleitje ontwaardde met sparren, en hier enkele Smakelijke melkzwammen en Trechtercantharellen zag, reed ik er deze ochtend per mountainbike heen om te snuffelen. Ik vond er inderdaad en flink portie Trechtercantharellen,

Klik

een paar dozijn Smakelijke melkzwammen die ik heb laten staan, en deze merkwaardige zwam waarvan ik geen idee heb wat het is. Misschien is het een Blauwplaatstropharia?

Klik

Iets verder vond ik eindelijk wat Gele stekelzwammen (in het Frans Pied de Moutons oftewel Schapenvoetjes). Een exemplaar had stekels van wel anderhalve centimeter.

Klik

Dit is het tweede valleitje in de wijde omtrek waar nog wat paddenstoelen te vinden zijn, verder is alles verdwenen. De laatste resten in het overige beukenbos zijn al opgegeten door slakken, everzwijnen en wat dies meer zij.

Een Nederlands stel had een dag eerder iets op een pad ontdekt dat volgens hen een oranje Spateltrilzwam (Tremiscus helvelloides) moest zijn. Ze hadden de vondst opgezocht in een gids maar durfden niet zeker te zijn van de determinatie. Aangezien ik de vermeende soort nooit eerder gezien heb, ben ik na de lunch met ze meegegaan. Ze gingen met een groepje vakantiegangers op fosielenjacht in de buurt en toonden mij twee kilometer verder de plek. Inderdaad betrof het hier deze zeldzame trilzwam:

Klik

Op eigen gelegenheid terugwandelend trof ik bij het oversteken van een beekje nog deze prachtige Europese rivierkreeft (Astacus astacus) aan:

Klik

Dit uiterst zeldzame dier kwam in Nederland nog maar op twee pleken voor, tot de de kreeftenpest alle kreeften rond kasteel Roozendaal fataal werd. Sinds 2003 worden ze hier en daar uitgezet. Hier rondom het domein worden ze wel vaker gezien.

Reacties

Smakelijke melkzwammen

Klik

Gelukkig is het Wildplukkerbloed weer snel terug bij de vondst van heerlijke Smakelijke melkzwammen (Lactarius deliciosus) in het vertrouwde sparrenbosje. Deze worden morgen misschien in een saus verwerkt, samen met gewelde gedroogde abrikozen, sinaasappel en franse kwark.

Klik

Wildplukker is op stap met Gandalf om de paddenstoelenstand in het bos te inventariseren. Helaas is het bar gesteld.
In het sparrenbos wist een plukkende Fransman ons te vertellen dat het een slecht jaar is. “De bovenlaag is wel nat maar door het wegblijven van regenbuien dringt het water niet naar dieper door en zwellen de mycelia niet op”, wist hij ons geleerd uit te leggen. Hij is amateurmycoloog, vertelt hij ons. Een heksenschermpje waar het bos mee vol staat wist hij niet te herkennen… waarschijnlijk omdat je die niet kan eten. Het woord ‘comestible’ kwam opvallend vaak over zijn lippen en hij had een mand vol paddestoelen. We vermoeden dat ons vooroordeel weer bewaarheid wordt: de natuurliefde van de Fransman gaat door de maag.

Klik

Op de terugweg komen we weer dezelfde opvallende rups tegen als aan het begin van de heuvel. Had hij ondertussen twee kilometer gelopen?

Reacties (10)

duivelskaantjes

Klik

Wie de geur kent, ruikt hem al op grote afstand: de Grote stinkzwam.
Of werd ik bij de neus genomen door iets anders? Het is ten slotte pas mei.
Ik was even wandelen ten westen van Baarn.

Na nog enkele malen de geur geroken te hebben, wist ik het zeker: dé geur. Ze staat bekend als de geur van rottend vlees, maar sinds ik de geur zo goed ken, vind ik het heel anders: truffel-, balsamico-achtig, ik kan het niet omschrijven, maar wel lekker.
Ik moest nog lang zoeken voor ik daadwerkelijk de vruchtlichamen vond. 

Klik

Voor wie niet terugschrikt voor geur en vorm, zijn de beginnende nog niet uitgekomen vruchtlichamen – de zogenaamde ‘Duivelseieren’ – een delicatesse.
Ik vind ze het lekkerst in blokjes uitgebakken als kaantjes en dan op een salade.
Met nog wat verse waterkers van gisteren uit het Kromslootpark in Almere geniet ik deze avond van deze bijzondere zwam.

Klik

Reacties

Esdoornhoutknotszwam

Nog niet helemaal bijgekomen van de reis en het werk gisteren was er vandaag weer een paddenstoelenexcursie van de WMOIJ.
Dit jaar hebben alle voorjaarssoorten door de droogte verstek laten gaan.
Het is wachten op de reguliere soorten die vanaf nu kunnen gaan verschijnen zoals deze Esdoornhoutknotszwam (Xylaria longipes), een zusje van het meer bekende en algemene Geweizwammetje (Xylaria hypoxylon).

Klik

Reacties

Hulkensteinsebos

Klik

Vanaf eind maart start het voorjaarspaddenstoelenseizoen dat bij genoeg regen naadloos overgaat in het zomerseizoen dat weer in de herfst overgaat. Kortom de paddenstoelengekte kan dra weer toeslaan. Typische voorjaarssoorten als morieljes en andere kapjes- en bekerzwammen laten hun neusjes en oortjes hopelijk binnenkort weer zien.

Klik

Met de IJsselmeerclub starten we altijd voorbarig, weinig te zien dus, wel deze mooie Waaiertjes. Ze begint als een viltig hoedje op meestal vers omgehakte beuk. Nooit alleen maar net als een elfenbankje in groot gezelschap. Van boven gezien lijkt ze wel op anderen, zoals het Ruig elfenbankje, maar wie haar omdraait ziet direct het unieke: een golvend patroon van plaatjes als waaierende koralen in de zeestroom.

Haar latijnse naam Schizophyllum commune klinkt schizofreen en slaat op de gespleten randlobben.

Klik

In het bos staat nu overal Bosveldkers, familie van de tuin- en waterkers. Ik neem hem graag mee voor in de soep. ’s Avonds deed ik het lekker gesnipperd door de verse bouillon van gisteren

Klik

Reacties

« Vorige berichten ·